Idea dialogu i partnerstwa społecznego jest zakorzeniona głęboko w prawie Unii Europejskiej, a przede wszystkim w historii i tradycji Starego Kontynentu. Kluczem do zrozumienia wagi, jaką przykłada Unia Europejska do partnerstwa europejski model socjalny. Jednym z komponentów tego modelu jest zinstytucjonalizowany dialog społeczny, którego finalnym wynikiem jest partnerstwo społeczne.

Partnerstwo angażuje władze samorządowe, lokalne organizacje pozarządowe, instytucje publiczne, szkoły, przedsiębiorców, mieszkańców. Pozwala ono na budowanie zespołów lokalnego rozwoju, które poprzez wspólne podejmowanie inicjatywy, pozwalają lokalnym społecznościom na rozwiązywanie ich trudnych problemów. Umożliwia kształcenie i aktywizowanie lokalnych liderów, wspieranie samoorganizacji lokalnych społeczności, szybkie reagowanie na zmieniające się otoczenie, na łączenie posiadanych środków i zasobów, na tworzenie nowych inicjatyw gospodarczych i miejsc pracy.

Dialog społeczny siłą napędową, która umożliwi dokonanie głębokich reform ekonomicznych i społecznych, jakie są niezbędne do zachowania dotychczasowej pozycji gospodarki Wspólnoty – Strategia Lizbońska. Pakty społeczne motorem rozwoju gospodarki UE, umożliwiając zagospodarowanie zaniedbanych obszarów i dostosowywanie umiejętności pracowników do potrzeb dynamicznie zmieniającego się rynku. Praktyczna realizacja dialogu społecznego w jego wszystkich formach od poziomu przedsiębiorstw do ogólno unijnego, gwarantem udziału partnerów społecznych w tworzeniu europejskich standardów socjalnych oraz zarządzaniu Unią. Umożliwia to również aktywizację wielu grup społecznych, dzięki czemu zawierane są w ten sposób pakty społeczne, niezbędne dla realizacji społeczeństwa obywatelskiego.